Ὁ Προσδιορισμός τοῦ Χρόνου εἰς την Λατινικήν




τοῦ
ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗ
-πτυχιούχου κλασσικῆς φιλολογίας
πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
-μεταπτυχιακοῦ ἐφηρμοσμένης παιδαγωγικῆς
πανεπιστημίου Ἀθηνῶν




Ο Χρόνος εις την Λατινικήν δηλούται:

1.   Δια χρονικών επιρρημάτων

Heri, hodie, cras, noctu (= χθές, σήμερον, αύριον, νύκτωρ)

Π.χ
·        Heri dicebam
·        Noctu venio




2.   Δια της προθέσεως in μετ’ αφαιρετικής

Π.χ
·        In pueritia (= εν τη παιδική ηλικία)
·        In adulescentia (= εν τη νεανική ηλικία)
·        In consulatu (= εν τη υπατεία)
·        In quaestura (= εν τη ταμιεία)

3.    Δια απλής αφαιρετικής, άνευ προθέσεως επί ονομάτων δηλωτικών ωρισμένου χρόνου, όταν συνοδεύωνται από επιθετικόν προσδιορισμόν ή γενικήν ονόματος.

Τοιαύται λέξεις είναι Calendae, Nonae, Idus, dies, hora, nox, vigilia, mensis, annus, tempus, ludi, aetas, juventus, adulescentia, pueritia, senectus

Π.χ
·        Prima pueritia (= κατά τα πρώτα έτη της παιδικής ηλικίας)
·        Extrema senectute (= εις τα έσχατα έτη του γήρατος)
·        Aetate nostra (= επί των ημερών μας)
·        Initio aetatis (= εν αρχή του θέρους)
·        Prima vigilia (= κατά την πρώτην νυχτοφυλακήν)
·        Prima luce (= με τα ξημερώματα)
·        Anno decimo (= κατά το δέκατον έτος)
·        Eo tempore (= κατ’ αυτόν τον χρόνον)
·        Uno tempore (= ταυτοχρόνως)
·        Antiquis temporibus (= κατά τους αρχαίους χρόνους)

4.   Δια χρονικής μετοχής κατ’ αφαιρετικήν απόλυτον

Π.χ
·        Haec facta erant Xerxe etiam regnante (= ταύτα εγένοντο του Ξέρξου εισέτι βασιλεύοντος)

5.    Δια των μετοχών agens και natus μετ’ αιτιατικής

Π.χ
·        Agens annum tricesimum (= άγων το τριακοστόν έτος της ηλικίας)
·        Quinque et viginti annos natus (= πέντε και είκοσιν έτη γεγονώς)


***

Το εντός πόσου χρόνου ή μετά πόσον χρόνον έγινε ή γίνεται ή θα γίνη τι δηλούται:

1.    δι’ αφαιρετικής μετά των επιρρημάτων ante (= πρότερον) και post (= ύστερον) παρεμβαλλομένων μεταξύ του επιθετικού προσδιορισμού και του ουσιαστικού ή επιτασσομένων

π.χ
·        tribus post annis (= μετά τρία έτη)
·        tribus ante annis (= πρό τριών ετών)
·        catilina erupit ex rube paucis ante diebus (= ο Κατιλίνας εξήλθε της πόλεως πρό τριών ημερών)

2.    δι’ αιτιατικής μετά των προθέσων ante και post προτασσομένων

π.χ
·        eo post diem quintum legati venerunt (= ενταύθα μετά πέντε ημέρας πρέσβεις ήλθον)
·        ante diem tertium Calendas Januarias (= τρείς ημέρας πρό των Καλενδών του Ιανουαρίου)

3.    δια της αφαιρετικής της αντωνυμίας hic ή is ή ille τιθεμένης μετά της αφαιρετικής του χρονικού ονόματος

π.χ
·        eo biduo Caesar in castra pervenit (= μετά δύο ημέρας ο Καίσαρ εις το στρατόπεδον φθάνει)

4.    δια του χρονικού επιρρήματος abhinc (= από τούδε, προ του νύν χρόνου) και αιτιατικής ή αφαιρετικής του χρονικού ονόματος

π.χ
·        abhinc annis quindecim (= προ δέκα πέντε ετών από τούδε)


***

Η ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ

Ήτοι το πόσον χρόνον διαρκεί τι γιγνόμενον, δηλούται:

1.    δι’ αιτιατικής του ποσού της χρονικής διαρκείας

π.χ
·        haec urbs decem aestates hiemesque obsessa est (= η πόλις αύτη επί δέκα θέρη και δέκα χειμώνας επολιορκήθη)

2.    δια της προθέσεως per μετ’ αιτιατικής (όταν μάλιστα πρόκειται να δηλωθή το αδιάλειπτον της χρονικής διαρκείας)

π.χ
·        per totam vitam (= καθ’ όλην την διάρκειαν του βίου)
·        ludi per decem dies facti sunt (= αγώνες απί δέκα – συνεχείς – ημέρας εγένοντο)

3.    η χρονική διάρκεια (σπανιώτερον) δηλούται και δι’ αφαιρετικής

π.χ
·        pugnatum est continenter horis quinque (= μάχη εγένετο συνεχώς επί πέντε ώρας)




 
DMCA.com Protection Status


author image

About the Author

This article is written by: Φιλόλογος Ερμής - He has already written over 2.200 articles for Φιλόλογος Ερμής. He has Graduate Diploma in Classical Philology, Postgraduate Diploma in Applied Pedagogic, and is Candidate Doctor(Dph) of Classical Philology. Stay touch with him on Twitter, Facebook or email him