Γωγ και Μαγώγ: Από τη Βίβλο στον Μέγα Αλέξανδρο και το Κοράνι

Γωγ και Μαγώγ: 

Από τη βιβλική προφητεία στον μύθο του Μεγάλου Αλεξάνδρου και τον Ντουλ-Καρνάιν του Κορανίου — Ιστορική συνέχεια, διακειμενικές σχέσεις και το διαχρονικό δίδαγμα για την ανθρωπότητα

GOG_ET_MAGOG_AB_PROPHETIA_BIBLICA_AD_ALEXANDRUM_MAGNUM_

ET_DHU_AL_QARNAYN_CORANICUM

1. Περίληψη και λέξεις-κλειδιά

Περίληψη

Η παρούσα μελέτη εξετάζει τη διαμορφωτική πορεία και τις διακειμενικές αλληλεπιδράσεις του εσχατολογικού συμπλέγματος του Γωγ και του Μαγώγ, τη ζεύξη της αλεξανδρινής παραδόσεως με την κατασκευή οχυρωματικού φράγματος, και την κορανική αφήγηση περί Ντουλ-Καρνάιν (Dhū al-Qarnayn). Μέσα από τη συγκριτική θρησκειολογική, φιλολογική και ιστορικοκριτική μέθοδο, η εργασία αναλύει τη σταδιακή εξέλιξη του μοτίβου από τον γενεαλογικό κατάλογο της Γενέσεως και τις προφητείες του Ιεζεκιήλ, στη χριστιανική Αποκάλυψη του Ιωάννη, τη συριακή και βυζαντινή γραμματεία (Συριακή Διήγηση του Αλεξάνδρου, Ψευδο-Μεθόδιος) και, τέλος, στη Σούρα Al-Kahf του Κορανίου.

Διαβάστε Περισσότερα

Ο μύθος του Κρόνου: Η ενηλικίωση του ανθρώπου

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ
Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, 

«Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

Ο μύθος του Κρόνου και η πολιτική ενηλικίωση: 

Δοκίμιο φιλοσοφικής και παιδαγωγικής ερμηνείας του πλατωνικού Πολιτικού (268d–275d)

humanitas_et_libertas_aeterna

I. Προοίμιο: Η ανάγκη του μύθου στον τόπο της κρίσης

Υπάρχουν στιγμές στη διαλεκτική πορεία όπου ο αυστηρός λόγος (ὁ ὀρθὸς λόγος) φτάνει στα όρια της δικής του αφηρημένης γεωμετρίας και κινδυνεύει να χάσει την επαφή του με το ζωντανό σώμα της πράξης. Ο Πλάτων, στον Πολιτικό (268d–e), δεν καταφεύγει στον μύθο εξαιτίας λογικής ανεπάρκειας, αλλά επίτηδες: «σχεδὸν παιδιὰν ἐγκερασαμένους... συχνῷ γὰρ μέρει δεῖ μεγάλου μύθου προσχρήσασθαι». Η «παιδιά» αυτή είναι το ρωγμώδες άνοιγμα της φαντασίας που επιτρέπει στον νου να εποπτεύσει συνολικά αυτό που η κατακερματισμένη διαίρεση αδυνατεί να συλλάβει.

Διαβάστε Περισσότερα

Από το Τέλμα του Ρεαλισμού στο Δέον: Η Κρίση της Παιδαγωγικής

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ
Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, 

«Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

Η Ψευδαίσθηση της Παιδαγωγικής και το Ύψος του Μέτρου: 

Από το Τέλμα του Ρεαλισμού στην Ανύψωση του Δέοντος

stagnat_vel_ratio_technocratica

Ι. Η Θεσμική Αυταρέσκεια και η Τεχνοκρατική «Αξιολόγηση»

Η πρόσφατη δημόσια θύελλα γύρω από τα νέα σχολικά εγχειρίδια και τις αμφιλεγόμενες εικαστικές αποτυπώσεις στα προγράμματα του Δημοτικού σχολείου δεν αποτελεί απλώς μια συγκυριακή ιδεολογική αντιπαράθεση. Ανέδειξε με τον πιο αποκαλυπτικό τρόπο μια βαθιά παθογένεια του σύγχρονου εκπαιδευτικού μας συστήματος: το αγεφύρωτο χάσμα ανάμεσα στην κρατική τεχνοκρατία και τα ζωντανά πνευματικά αντανακλαστικά της κοινωνίας.

Διαβάστε Περισσότερα

Ὁ Ἡρακλῆς καὶ ἡ ἀνατροπή τῆς τυραννίας: Ἡ καταστροφή τοῦ Ὀρχομενοῦ

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ
Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, 

«Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

HERCVLES_VINDEX_LIBERTATIS

Εισαγωγή: Η Οντολογική Υπεροχή και η Κοσμική Τάξις

Η μελέτη της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας, όταν απογυμνώνεται από τις επιφανειακές αφηγηματικές επικαλύψεις και εξετάζεται μέσα από την αυστηρή της οντολογία, αποκαλύπτει ότι οι πράξεις των ηρώων δεν συνιστούν απλές επpαξίες πολεμικής ανδρείας. Αποτελούν κοσμικές τομές, εκδηλώσεις μιας προαιώνιας αναγκαιότητας που κανονίζει την ισορροπία ανάμεσα στο χάος και στον κόσμο. Στο επίκεντρο αυτής της κοσμικής αρχιτεκτονικής στέκεται η μορφή του Ἡρακλέους.

Διαβάστε Περισσότερα

Η Γεωγραφία της Σιωπής: Η Αιχμαλωσία και η Στρατηγική Διαφυγής της Χρυσηίδος

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ
Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, «Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

SILENTIA_ANIMI_DOMINA_FATI

1. Εισαγωγή: Η Αποδόμηση του Ομηρικού Στερεοτύπου

Η παραδοσιακή ανάγνωση της ομηρικής επικής παράδοσης τείνει να αντιμετωπίζει τη μορφή της Χρυσηίδος ως ένα παθητικό αντικείμενο συναλλαγής, ένα τυπικό λάφυρο πολέμου που εντάσσεται στην οικονομία του κύρους και της προσβολής μεταξύ των ηγετών του αχαικού συνασπισμού. Εντός αυτού του πλαισίου, η παρουσία της στο στρατόπεδο των Αχαιών θεωρείται στατική, ενώ η αποχώρησή της αποδίδεται αποκλειστικά στην πατρική πρωτοβουλία του ἱερέα Χρύση και στη θεϊκή οργή του Απόλλωνα.

Διαβάστε Περισσότερα

Η Ύβρις και η Δίκη στον Βακχυλίδη: Η 15η Ωδή και η πτώση της Τροίας

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ

Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, 

«Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

superbia_lucrum_demens_ruina

Αυτό το απόσπασμα διασώζει τμήματα από τον διθυραμβικό αφήγημα του Βακχυλίδη που αφορά τον Τρωικό Κύκλο —συγκεκριμένα, την αποστολή των Αχαιών (του Μενελάου και του Οδυσσέα) στην Τροία για να απαιτήσουν την επιστροφή της Ελένης πριν από το ξέσπασμα του Τρωικού Πολέμου, όπου φιλοξενούνται από τον Αντήνορα και τη Θεανώ.

Διαβάστε Περισσότερα

Ποιός σκότωσε τελικά τον Αχιλλέα;

ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΓΕΩΡ. ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ

Πτυχιοῦχος Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Μεταπτυχιακός τοῦ Τομέα Ἐπιστημῶν τῆς Ἀγωγῆς, 

«Ἐφηρμοσμένη Παιδαγωγική», Διδακτική - Προγράμματα Σπουδῶν, Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν
Ὑπ. Δρ. Κλασσικῆς Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν

VINCIT_OMNIA_VIRTUS_ET_VERITAS

Εισαγωγή

Η μελέτη των γεγονότων γύρω από την κρισιμότερη καμπή του Τρωικού Πολέμου —συγκεκριμένα την αμείλικτη επέλαση του Έκτορα και των Τρώων έως τα πλοία και την οριακή κατάρρευση του αχαικού ναυαρχείου— αποκαλύπτει μια σειρά από δομικές αντιφάσεις και λογικά κενά στην παραδοσιακή επική παράδοση. Η απόλυτη στρατιωτική πίεση, η παραβίαση της οχύρωσης και η αδυναμία των παραδοσιακών ηγετών να αναχαιτίσουν την προέλαση συνθέτουν ένα σκηνικό το οποίο, όταν εξεταστεί με κριτικό και ορθολογικό πνεύμα, έρχεται σε κατάφωρη ρήξη με τα μεταγενέστερα μυθοπλαστικά σχήματα.

Διαβάστε Περισσότερα